Haber Detayı
22 Şubat 2020 - Cumartesi 10:51 Bu haber 1992 kez okundu
 
Doğal Afet Uyarısı
GÜNDEM Haberi
Doğal Afet Uyarısı

AFAD İl Müdürü Mesut Bayrak, kar yağışının ardından havaların ısınmasıyla birlikte donma-çözünme olayları sonucu oluşabilecek doğal afetlere karşı vatandaşları uyardı.

Doğal Afet Uyarısı

Afet ve Acil Yardım Gümüşhane İl Müdürü Mesut Bayrak, geçtiğimiz hafta Zigana Dağında yaşanan Çığ olayını ve yine geçtiğimiz günlerde Kürtün Örümcek ormanlarında yaşanan Heyelanı hatırlatarak, havaların ısınmasıyla birlikte donma-çözünme olayları sonucunda oluşabilecek doğal afetlere karşı vatandaşların bilinçli ve tedbirli olması gerektiğini bildirdi.

AFAD İl Müdürü Mesut Bayrak, yaşanabilecek doğal afetlere karşı vatandaşların bilinçli olması gerektiğini kaydederek gazetemize yaptığı açıklamada yaşanabilecek Çığ, Heyelan ve Kaya Düşmesi gibi doğal afetler durumunda neler yapılması gerektiğini söyledi.

Heyelan Nedir?

Toprak örtüsünün, bazen kayalar ve tabakaların eğim doğrultusunda kaymasına sonucu heyelanın oluştuğunu ifade eden AFAD İl Müdürü Mesut Bayrak, “Heyelanın oluşması eğimin fazla olması, yağışlar veya kar erimelerine bağlıdır. Tabakaların eğim yönünde uzanması, üstte geçirimli, altta geçirimsiz tabakaların bulunması da heyelanı artıran faktörlerdir. Yağışlar veya kar erimeleriyle suya doygun hâle gelen tabakalar, eğimin ve suyu emerek kaygan hâle gelen killi tabakaların etkisiyle yamaç boyunca kayar. Bu olay sonucu bazen can ve mal kayıpları gerçekleşir. Yamaçların alt kısımlarının yol, kanal veya tünel yapmak için kazılması da heyelanı kolaylaştıran etmenlerdendir. Tarlaların ve verimli toprakların enkaz altında kalması da heyelanların neden olduğu zararlardandır. Deniz altı heyelanları ise tsunamilere neden olabilmektedir” ifadelerini kullandı.

İl Müdürü Bayrak, “Türkiye'de özellikle eğimin fazla olduğu Karadeniz, Akdeniz ve Doğu Anadolu'da heyelan riski fazladır. Heyelan durumunda alınması gereken önemler sıralamak gerekirse, Arazi çalışmaları yapılmalı, heyelan riskinin olduğu yerler yerleşime açılmamalıdır. Yamaçların doğal dengesini bozmadan açılan drenaj kanalları açılarak geçirimli tabakaların fazla su almaları önlenmelidir. Heyelan ihtimali olan yamaçlarda yol ve kazı çalışmaları dikkatli bir şekilde yapılmalıdır. Yamacın etek kısımlarına istinat duvarları yapılması gerekir. Yamaç dengesi bozulmaması için toprak örtüsü korunmalıdır, denilebilir” dedi.

Çığ Nedir?

Bir diğer doğal afet olan Çığ’ın oluşabilmesi için bitki örtüsü olmayan engebeli, dağlık ve eğimli arazilerde, vadi yamaçlarında tabakalar halinde birikmiş olan kar kütlesinin iç veya dış kuvvetlerin etkisi ile başlayan bir ilk hareket sonucu yamaçtan aşağıya doğru hızla kayması olarak tanımlandığının altını çizen Müdür Bayrak, “Çığ kısaca, kar tabakası veya tabakalarının iç ve dış kuvvetler etkisi ile yamaç eğim yönünde gösterdiği akma hareketidir. Kar tabakalarının birbirlerinden farklı özellikleri olacağından; çığ, bazen diğer bir tabaka üzerinde kayan bir tabaka veya tabakalar ile veya tüm tabakaların zemin üzerinde topluca kaymaları sonucunda oluşur. Türkiye'nin özellikle kuzey-kuzeydoğu ve doğu kesimlerinde, çığ olayına uygun topografik ve meteorolojik koşullara sahip dağlık alanlar mevcuttur. Ortalama yüksekliği 1000 m'yi geçen ve çığ oluşumuna uygun alanların yüzölçümü bu bölgeler içinde çok yüksek bir yüzdeye sahiptir. Dağlık alanların, Türkiye yüzölçümünün yaklaşık 1/3'ünü oluşturduğunu düşünecek olursak, çığ olayının meydana geldiği alanların yayılımının ne kadar büyük olduğu anlaşılır. Bu bölgelerde meydana gelen çığlar, yerleşim yerlerini, yolları, turistik tesisleri ve diğer bütün devlet yatırımlarını tehdit etmektedir. Çığ olayının yerleşim yerlerine etkisi her afet türü gibi sosyal ve ekonomik açıdan olmaktadır” diye konuştu.

Çığ Oluşması Sırasında Alınabilecek Tedbirler nelerdir?

İl Müdürü Bayrak, “Çığ genellikle çok hızlı gelişir ve hareket eder. Bu nedenle, çığın oluşması fark edildikten sonra mümkün olduğunca hızlı ve soğukkanlı olunmalıdır. Çığın başlangıç anından sonra, eğer bina içinde değil dışarıda bulunuyor iseniz, Çığ başladığında, çığın büyüklüğüne, hızına, patikanın genişliğine, etrafta bulunan araçlara ve var olan daha güvenli yerlere bağlı olarak, o alandan çok hızlı bir şekilde ayrılmaya karar vermek gerekir. Çığın daha yavaş ve yüksekliğinin az olduğu kenar kısımlarına ulaşmaya çalışmak, Bağırarak veya başka ses kaynaklarını kullanarak, diğer insanları uyarmak, Eğer çığa yakalanmamız kesin ise veya o anda kayak yapıyor iseniz, kayak sopalarını ve kayakları çıkarıp atmak, sabit bir ağaç kaya veya başka bir cisme tutunmaya çalışmaktır. Kırılmış ağaç ve kaya parçalarından uzak kalmaya veya korunmaya çalışmak, yerden de destek alarak yüzme hareketi yaparak akan karın üstünde kalmaya çalışmak, ağzı sıkıca kapatmak, eğer mümkünse kafa karın altında kaldığı anda uzun süre nefesi tutmaya çalışmak, önerilen diğer bir yöntem de akış sırasında oturma pozisyonu almaktır. Bu yöntemde bacaklar ve kollar birbirlerine yapıştırılır ve çığ durmadan kısa süre önce, bacaklar ile yeri sertçe iterek kalkmaya çalışmak. Çünkü çığ durduktan sonra, betonumsu bir özellik kazanacak olan kar içinde, değil kalkmak parmağımızı oynatmak bile imkânsızdır” dedi.

Çığ meydana gelme durumunda karda sesin iletiminden bahseden İl Müdürü Bayrak, “Karda ses iletimi az olmasına rağmen, eğer yüzeye yakın olunduğu hissedilirse ya da öyle olabileceği varsayımını ihmal etmemek için bağırmak faydalı olabilir. Bazı olaylar ve araştırmalar göstermiştir ki, sırt çantası taşıyan insanların çığın topuğu civarında yüzeyde kalma şansları, taşımayanlardan daha fazladır. Eğer bir aracın içinde bulunuyorsanız, Motoru durdurup, ışıkları söndürmeli, Araçtaki oksijen miktarını korumak için sigara içmemeli ve kibrit yakmamalı, Eğer telsiz varsa çağrı yapmalı ve telsizi alıcı konumunda sürekli açık tutmalı, Dış ses ve ışık verecek herhangi bir alet faydalı olabilir, Eğer araçta bir çubuk veya benzeri bir alet var ise, bunu kar içine yukarı doğru batırıp kurtarmaya gelecek olanların çubuğu görmelerini ümit etme şansımız da olabilir” ifadelerini kullandı.

Kaya Düşmesine Dikkat

Eğimli yamaçlarda bulunan büyük kaya bloklarının, dış olayların etkisiyle düşmesi sonucu kaya düşmelerinin meydana geldiğini belirten Müdür Bayrak, “Altında gevşek tüfler bulunan bazalt akıntıları veya killi bir tabaka üzerinde bulunan kalker tabakalarının oluşturduğu kornişler, kaya düşmesi olaylarının sık sık görüldüğü yerlerdir. Aşınmaya dayanıksız kısmın aşınmasıyla altı boşalan tabakalarda oluşan büyük çatlaklar zamanla donma, çözülme ve güneşlenmenin etkisiyle giderek büyür, böylece parçalanan kayaçlar yamaç aşağı düşer veya yuvarlanırlar. Kaya düşmesine neden olan başka bir olayda sarsıntıdır. Depremlerin doğurduğu sarsıntılar, peşinden çok sayıda kaya düşmesini getirir. Dünyanın her yerinde olduğu gibi ülkemizde de her yıl çok sayıda kaya düşmesi olayı meydana gelmektedir. Yerleşim merkezlerinde olan kaya düşmeleri, ev veya iş yerlerinde hasarlara zaman zaman ulaşımın aksamasına ve insan ölümüne neden olmaktadır. Ülkemizde kaya düşmesi olayı en fazla İlkbahar ve Kış mevsiminde meydana gelmektedir. Bunun nedeni bu mevsimde kaya çatlakları içinde suyun bulunması ve sık sık donma çözülmeye uğramasıdır” şeklinde konuştu.

Afet ve Acil Yardım Gümüşhane İl Müdürü Mesut Bayrak oluşabilecek tüm afet durumlarında 155 Polis, 156 Jandarma, 112 Acil Çağrı Merkezi gibi numaraların aranması gerektiğini de ayrıca vurguladı.

 

 

 

 

 

Kaynak: Editör:
Etiketler: Doğal, Afet, Uyarısı,
Yorumlar
Haber Yazılımı