Haber Detayı
20 Ağustos 2019 - Salı 11:16 Bu haber 1173 kez okundu
 
YAZ AYLARINDA SAĞLIKLI BESLENİN, TATİLİNİZ ZEHİR OLMASIN!
SAĞLIK Haberi
YAZ AYLARINDA SAĞLIKLI BESLENİN, TATİLİNİZ ZEHİR OLMASIN!

Gümüşhane İl Sağlık Müdürlüğü diyetisyeni Zeynep Burcu KURT yaz aylarında  beslenme ve besin zehirlenmeleri hakkında  bilgilendirmede  bulundu

Kurt, Sağlıklı beslenme olarak ifade edilen yeterli ve dengeli beslenme kavramı yaşamın her döneminde önem arz etmektedir. Vücudumuzun sağlıklı olması, yaşamımıza üretken olarak devam edebilmek, kronik hastalıklardan korunmak ve sağlıklı bir ömür sürebilmek için her besin grubundan her öğünde çeşitlilik sağlayarak tüketmeye özen gösterilmesi gerekmektedir. Vücudumuz besinlere ihtiyacı olduğu kadar suya da ihtiyaç duymaktadır. Özellikle içinde bulunduğumuz yaz aylarında artan hava sıcaklığının etkisiyle vücut ısısı artmakta dolayısıyla değişen vücut metabolizması bu duruma uyum sağlamaya çalışmaktadır. Sıcak havanın etkisiyle artan terleme sonucunda vücuttan su ve mineral kaybı artışı olmakta bu durum ise bayılma hissi, bulantı, baş dönmesi gibi sağlık problemlerine sebep olabilmektedir. Vücudun metabolizma dengesini sağlaması ve belirtilen şikayetlerin yaşanmaması için tüketilen su miktarının ihtiyacı karşılayacak düzeyde olması gerekmektedir. Yaz aylarında yetişkinlerde özellikle de bebek ve çocuklarda ishal görülme sıklığı artmaktadır. Ayrıca sıcak havalarda besinlerin bozulma riski artmakta ve besin kaynaklı zehirlenmeler de sık görülebilmektedir.

Kurt,  “Besin zehirlenmesi, herhangi bir yiyecek ya da içeceğin mikroorganizma ya da toksinleriyle kontamine (bulaşma) olması ve kontamine olmuş besinin tüketimi sonucu meydana gelmektedir. Çoğunlukla hafif seyirli ve kısa süreli hastalıklar olmalarına karşın, zehirlenmeye yol açan besinle ve kişiyle ilişkili bazı faktörler, hastalığın zaman zaman daha ağır seyretmesine sebep olabilmektedir. En sık görülen belirtileri mide bulantısı, kusma, karın ağrısı ve midede kramp şeklindedir. Zehirlenme derecesi ve vücut hassasiyetine bağlı olarak kişiden kişiye farklılıklar görülebilmektedir. Ancak her mevsim olduğu gibi yaz aylarında da yeterli ve dengeli beslenme ile besinlerin satın alınması, hazırlanması, pişirilmesi ve depolanması hususlarında alınan önlemler sıklıkla görülen bu tür sağlık problemlerinin azaltılması ve besin zehirlenmelerinin önlenmesinde önemli bir yere sahiptir” dedi.

Beslenme ve besin zehirlenmeleri konularında dikkat edilmesi gereken hususlar;

  • Günlük beslenmenizde 5 ana besin grubundan (süt ve süt ürünleri grubu; et,yumurta, kurubaklagiller grubu; ekmek, tahıl grubu, meyve grubu ve sebze grubu) besinler yer almalıdır.
  • Günde 3 ana ve 3 ara öğün yapılmalıdır. Öğün atlamamak hem kan şekerinizin düzende kalmasını sağlar hem de gereksiz atıştırmaların önüne geçmenize yardımcı olur.
  • Besinler yavaş ve iyi çiğneyerek tüketilmelidir. Çünkü doygunluk hissi yemek yenmeye başlandıktan 15-20 dakika sonra oluşmaktadır.
  • Terleme ile artan sıvı ve mineral kaybının önlenmesi için yeterli sıvı alımı önemlidir. Bu nedenle, her gün en az 2-2,5 litre su içilmelidir. Sıvı alımının karşılanmasında kahve, çay ve gazlı içecekler yerine süt, ayran ve taze sıkılmış meyve suyu gibi içecekler tercih edilmelidir.
  • Kahvaltı günün en önemli öğünüdür. Yaz aylarında yapılacak kahvaltıda az yağlı peynirler, zeytin ve taze sebzeler bulunmalı, kafein içeren içecekler yerine de süt, taze sıkılmış meyve suyu, ıhlamur ve kuşburnu gibi bitki çaylar tercih edilmelidir.
  • Yaz aylarında yağlı besinlerin ve yağda kızartmaların tüketiminden kaçınılmalı; yemeklerde bitkisel sıvı yağların kullanımı tercih edilmeli, yemekleri pişirirken kızartma ve kavurma yerine haşlama, ızgara, kendi suyunda veya az suda pişirme gibi sağlıklı pişirme yöntemleri uygulanmalıdır.
  • Enerjisi yüksek hamur tatlıları yerine sütlü tatlılar, meyve tatlıları veya dondurma tercih edilmelidir.
  • Yaz aylarında vücut direncini artırmak ve vücudun yeterli miktarda vitamin ve mineral alınmasını sağlamak için sebze ve meyve çeşitlerinden yararlanılması önemlidir.
  • Günde en az 5 porsiyon sebze ve meyve tüketilmesi gerekir. Ancak sebze ve meyvelerin tüketilmeden önce iyice yıkandığından emin olunuz.
  • Besinleri güvenilir yerlerden satın almaya özen gösteriniz.
  • Her türlü gıda maddesi satın alırken etiket bilgisi okunmalı, üretim ve son kullanma tarihi, Tarım ve Orman Bakanlığından üretim izni olup olmadığı ve saklama koşullarına dikkat edilmelidir.
  • Kırık, çatlak, dışkı ile kirlenmiş yumurta satın alınmamalı, yumurtalar kullanılmadan hemen önce mutlaka yıkanmalıdır.
  • Dondurulmuş besinleri satın alırken ambalajı altında ve içinde buz kristalleri olmamasına dikkat edilmeli, orijinal paketlerinde satın alınmalıdır.
  • Dondurulmuş besinler, buzdolabında veya mikrodalga fırında çözdürülerek kullanılmalı, oda sıcaklığında çözdürülmemeli ve çözdürülmüş olan besinleri tekrar dondurulmamalıdır.
  • Çabuk bozulabilen besin maddeleri satın alındıktan sonra açıkta ve oda sıcaklığında bırakılmamalı, tüketilene kadar buzdolabı ısısında muhafaza edilmelidir.
  • Besinleri hazırlama, pişirme ve servisinde kişisel hijyen kurallarına uyulmalı, eller yemek hazırlamadan önce ve sonra iyice yıkanmalı, tuvalet sonrası el temizliğine özen gösterilmelidir.
  • Çiğ ve pişmiş besinleri birbirinden ayrı hazırlama yüzeylerinde ve ayrı araç gereçler ile hazırlayınız.
  • Mümkünse yemekler günlük olarak hazırlanmalı, artan yemeklerde yeniden ısıtma söz konusu olacaksa bir kereden fazla tekrar ısıtma işlemi yapılmamalıdır.
  • Kırmızı et, tavuk, balık, süt ve ürünleri gibi kolay bozulabilen riskli besinler uygun süre ve sıcaklıklarda pişirilmeli, pişmiş yemekler oda sıcaklığında 1 saatten fazla bekletilmemelidir.
  • Pişirdikten sonra hemen tüketilmeyecek yemekler, hızla soğutularak yeniden servis edilene kadar buzdolabında saklanmalıdır.
  • Özellikle çiğ et, yumurta ve kümes hayvanları gibi besinleri hazırlamadan önce ve hazırladıktan sonra eller uygun sıcaklıkta sabunla yıkanmalıdır.
  • Konserve satın alırken, alt ve üst kapakları şişkin, kutusu hasar görmüş, kapağı gevşemiş ve son kullanma tarihi geçmiş olanlar kesinlikle satın alınmamalıdır.
  • Özellikle dışarıda ve açıkta satılan yiyeceklerin tüketiminden kaçınılmalıdır.
  • Tahıl, kurubaklagil ve kuruyemiş gibi kuru gıdalar nemsiz, kuru yerlerde  muhafaza edilmelidir.
  • İçme sularının güvenilir kaynaklardan satın alınmasına özen gösterilmeli, güvenilirliğinden emin olunmadığında kaynatıldıktan sonra içilmelidir.
  • Kullanılan bezler, tutaçlar ve süngerler mikropların bir yerden başka bir yere taşınması için en iyi araçlardır. Bu nedenle, her kullanım sonrası bezler dezenfekte edilmeli, ıslak ve sıkılı halde bırakılmamalıdır.
  • Her kullanımdan sonra besinleri hazırlarken kullanılan tüm araç gereçler ve yüzeyler deterjanlı sıcak su ile yıkanıp iyice durulanmalıdır.
  • Eğer ishal problemi varsa kişilerin posasız ve yağsız besinleri tüketmesi gerekmektedir. Posa içeriği yüksek çiğ sebze ve meyveler, kuru baklagiller, tam tahıl ürünlerinden bu dönemde uzak durulmalıdır. Ayrıca kuruyemişler, şeker ve şekerli yiyecekler, çikolata, yağlı yiyeceklerden (kızartmalar, mayonez vb) kaçınılmalıdır.
  • Bu dönemde kızartma yerine haşlama ve fırında pişirme yöntemleri uygulanmalıdır. Acılı ve fazla baharatlı besinler; sucuk, salam, pastırma gibi şarküteri ürünlerini tüketilmemelidir.
  • Yağsız makarna ve pirinç pilavı, yayla çorba, yağsız beyaz peynir, yoğurt, kabuksuz elma, muz, şeftali, havuç, haşlanmış patates-patates püresi, haşlanmış yağsız et ve tavuk tüketilebilir.
  • Ayrıca tuzlu ayran, taze sıkılmış meyve suları (elma, şeftali, kızılcık vb) ve bol bol temiz güvenilir su içilebilir.

 

Kurt, Beslenmeye dikkat edilmesine rağmen günde üç veya daha fazla sulu dışkılamanın olduğu ve 24 saatten daha uzun süren ishallerde en yakın sağlık merkezine başvurulması gerektiğini söyledi.

 

Kaynak: Editör:
Etiketler: YAZ, AYLARINDA, SAĞLIKLI, BESLENİN,, TATİLİNİZ, ZEHİR, OLMASIN!,
Yorumlar
Haber Yazılımı